Vorige tekst bijgeserkt op 1.12.00.

Nieuwe Orde.

Het nazi-bewind werd als de Germaanse 'Nieuwe Orde' aangeduid.
Aanvankelijk was de bezetter volgens de orders 'correct en beleefd, en was er behalve de aanwezigheid van Duitse militairen in het straatbeeld, weinig van de bezetting te merken. Maar vooral na de Duitse maatregelen tegen de joden, welke door de Nederlandse secretarissen-generaal en de Nederlandse Hoge Raad werden bevestigd,  kwam de klad in de verhoudingen.
Dat de secretarissen-generaal de officiële vertegenwoordigers waren van de Nederlandse regering te Londen bij de Rijkscommissaris Seyss-Inquart, wordt in de traditionele geschiedschrijving verbloemd.
Behalve enkele stakingen, op initiatief van de communisten (conform L. de Jong), was er van Nederlands volksverzet weinig te merken.
Populair was het rijmpje: 'Nieuwe orde, lege borden, geen vlees en geen vet, en vroeg naar bed.' Dit laatste met het oog op de zg. 'spertijd', de periode dat men zich niet buitenshuis mocht bevinden, op straffe van de dood. De lengte van deze periode was wisselend, gewoonlijk van 8 of 9 uur 's avonds tot 6 of  7 uur 's morgens. Bij wijze van strafmaatregel of als rouwbetoon (zoals na de nederlaag van Stalingrad) kon de periode worden verlengd.

Anderszins is er zoveel over de 'gewone' aspecten van de bezetting bekend, dat daarover hier niet verder wordt uitgeweid.